تعریف جامع برنامه ریزی


برنامه ریزی به آن دسته از اقداماتی عنوان می شود كه مشتمل بر پیش بینی اهداف و اقدامات برای رویارویی با تغییرات و مواجه شدن با عوامل نامطمئن آینده است. هدف اساسی برنامه ریزی تقلیل میزان قبول خطر نسبت به اتفاقات احتمالی و اتخاذ تدابیر هماهنگ برای دستیابی به موفقیت های سازمانی است.

برنامه ریزی بلند مدت و برنامه ریزی استراتژی:

در تعایف برنامه ریزی معمولا با دو واژه زیاد برخورد داریم که سعی شده در این تعریف تفکیک این دو واژه را مشخص کنیم. هدف از برنامه ریزی بلند مدت بیشتر كنترل عملیات است در حالی كه برنامه ریزی استراتژیك تغییر فعالیتها برای حداكثر استفاده از فرصت های محیطی را دنبال می كند.

  • برنامه ریزی استراتژیك بیش از برنامه ریزی بلند مدت آینده مدار است .
  • برنامه ریزی استراتژیك باید پاسخگوئی فعالیتهای سازمانی در قبال تغییرات محیط باشد.
  • برنامه ریزی استراتژیك بیشتر از برنامه ریزی بلند مدت بر ارزیابی محیط داخل و خارج سازمان تاكید دارد.
  • برنامه ریزی استراتژیك یك فعالیت پیچیده بوده و مستلزم مشاركت مدیران تمام سطوح سازمانی می باشد.
برنامه ریزی

برنامه ریزی

ویژگیهای یك برنامه ریزی استراتژیك:

برنامه ریزی استراتژیك نگاه به آینده دارد و متمركز بر آینده پیش بینی شده در سازمان می نماید به گونه ای كه درسالهای آینده چه تفاوتی با كنون خواهد داشت. اصولاً برنامه ریزی استراتژیك بر مبنای تجزیه و تحلیل اتفاقات پیش بینی شده برای گزینه های آینده استوار بوده و مبنای تجزیه و تحلیل داده های داخلی و خارجی می باشد.

بطور كلی برنامه ریزی استراتژیك دارای انعطاف بوده و متمایل به ایجاد تصویری بزرگ از آینده سازمان می باشد.
برنامه ریزی استراتژیك، سازمان را با محیطش تطبیق می دهد و زمینه ای برای دسترسی به اهداف ایجاد می نماید محیط داخلی و خارجی و پتانسیل های سازمان در آن چارچوب می تواند به مزیت رقابتی دست یابد و بنابراین سازمان را قادر می سازد تا به اتفاق ها و چالش ها و فرصت های بوجود آمده از طریق چارچوبی از بینش و ماموریت ایجاد شده توسط فرآیند برنامه ریزی استراتژیك پاسخ دهد.
در عین حال اینگونه برنامه ریزی  فرآیندی نظری و كیفی است و داده های نرم مانند تجربه ها، نیت ها و ایده های موجود روزانه سازمان را تركیب می كند و در راستای ارائه یك بینش و هدف سازمانی روشن عمل می نماید.

برنامه ریزی

برنامه ریزی

از طرفی به سازمان اجازه تمركز می دهد و فرآیندی پویا و مستمر از فعالیت های خود تحلیلی بوجود می آورد علاوه بر این فرآیند یادگیری مستمر، درجریان و گفتگوی مستمر، درجریان و گفتگوی سازمانی است كه به فراتر از دسترسی به یك سری اهداف از پیش تعیین شده توسعه می یابد و روشی كه یك سازمان فكر و عمل می كند را تغییر داده و یك سازمان یادگیرنده بوجود می آورد.
در یك جمع بندی ساده یك برنامه ریزی استراتژیك می تواند عملكرد را بهبود بخشد، اعضای یك سازمان را كه در كلیه كارهای وظیفه ای ثابت و چالش های روزانه، سردرگم هستند و ممكن است اهداف سازمان را گم نمایند هماهنگ و یك سو می نماید. همكاری بین اعضای یك سازمان وقتی با مفروضات مشتركی نسبت به اهداف مشترك باشد بسیار موثر و اثر بخش می شود. راهكارهای استراتژیك را می توان موارد مشروحه زیر را تلقی نمود:

  • قاعده روی
  • قاعده شكنی

تفكر استراتژیك  بروشورهای زیر ایجاد می شود:

  • كشف نیاز نهفته ، اساس نوآوری در كسب و كار است
  • بازخورد و یادگیری از باز خورد
  • خلق چشم انداز
  • پیاده سازی در عمل
  • الگوی تفكر استراتژیك

كه الگوی تفكر استراتژیك دارای پنج ویژگی زیر را دارا می باشد:

  • نگرش سیستمی
  • تمركز برهدف
  • فرصت جویی هوشمندانه
  • تفكر در زمان
  • زمینه سازی